Decanter - những chiếc bình đựng rượu trong suốt với kiểu dáng độc đáo luôn là điểm nhấn trên bàn tiệc rượu vang. Vì sao decanter được sử dụng rộng rãi khi phục vụ rượu vang và chúng có công dụng gì ngoài tính thẩm mỹ? Cùng Rượu Ngon tìm hiểu rõ qua bài viết sau!
Decanter (hay bình chiết rượu vang, bình thở rượu vang) thường được sử dụng cho rượu vang đỏ, đặc biệt là các dòng rượu lưu trữ lâu năm. Ngoài ra, loại bình này còn được thiết kế để trưng bày và phục vụ các loại rượu mạnh như whisky, gin, brandy,...
Decanter thường dùng cho các dòng vang đỏ
Theo định nghĩa từ Wikipedia, Decanter (bình thở rượu hay bình chiết rượu) là vật dụng dùng để rót rượu vang và các loại rượu mạnh từ chai, giúp rượu bung tỏa hương thơm và lắng cặn trước khi phục vụ.
Để phát huy hiệu quả tối ưu, decanter thường sở hữu những đặc điểm sau:
Sự ra đời của decanter gắn liền với lịch sử phát triển của ngành thủy tinh và văn hóa phục vụ rượu vang qua nhiều thế kỷ. Từ thời La Mã cổ đại, các loại bình thủy tinh đã được sử dụng để chứa và phục vụ rượu vang trên bàn tiệc. Người La Mã được xem là một trong những nền văn minh tiên phong phát triển kỹ thuật chế tác thủy tinh, đặt nền móng cho sự xuất hiện của các dòng bình phục vụ rượu về sau.
Sau khi nghề thủy tinh suy giảm trong thời kỳ hậu La Mã, các nghệ nhân Venice và đảo Murano của Ý đã góp phần phục hưng ngành chế tác thủy tinh trong thời kỳ Phục Hưng. Những chiếc bình cổ dài với thân rộng dần xuất hiện, giúp rượu tiếp xúc với không khí tốt hơn và tạo tiền đề cho thiết kế decanter hiện đại.
Đến thế kỷ XVII-XVIII, cùng với sự phát triển của ngành thủy tinh và pha lê tại Anh, decanter dần được hoàn thiện về kiểu dáng với thân rộng, cổ hẹp và nút đậy riêng biệt. Từ đây, decanter không chỉ phục vụ việc tách cặn và hỗ trợ oxy hóa rượu vang mà còn trở thành biểu tượng của nghệ thuật thưởng thức rượu vang cao cấp.
Decanter trên thị trường chủ yếu được làm từ 2 chất liệu là pha lê và thuỷ tinh. Chất liệu cũng ảnh hưởng đến thiết kế, giá trị và giá thành của decanter. Bạn có thể chọn mẫu bình chiết rượu phù hợp với nhu cầu dựa vào các thông tin sau:
Decanter chất liệu pha lê sang trọng
|
Tiêu chí so sánh |
Decanter pha lê |
Decanter thuỷ tinh |
|
Đặc điểm |
Nặng và bền hơn thuỷ tinh, không dễ trầy xước và giữ được độ sáng bóng. |
Nhẹ và cứng hơn pha lê, cần được bảo quản tốt để tránh trầy xước và giảm độ bóng theo thời gian. |
|
Tính thẩm mỹ |
Dễ chế tác chi tiết tinh xảo, kiểu dáng đa dạng, khả năng tán sắc tốt, phản chiếu lấp lánh khi gặp ánh sáng. |
Kiểu dáng không quá đa dạng, trong suốt, không phản chiếu ánh sáng tốt như pha lê. |
|
Giá thành |
Có giá thành cao hơn decanter thuỷ tinh do chất liệu cao cấp, chế tác tinh xảo hơn. |
Có mức giá phải chăng, dễ tiếp cận. |
Trong quá trình bảo quản, rượu luôn được bảo vệ khỏi oxy để hạn chế tối đa quá trình oxy hoá. Tuy nhiên khi mở nắp để phục vụ, rượu vang cần được tiếp xúc với không khí trong khoảng thời gian ngắn để thể hiện mọi sắc thái hương vị, đạt trạng thái lý tưởng nhất trước khi được thưởng thức.
Việc rót rượu từ chai sang decanter sẽ giúp rượu có thời gian và không gian để tiếp xúc với oxy. Khi diện tích tiếp xúc giữa chất lỏng và không khí tăng lên, các phân tử hương thơm sẽ có không gian để chuyển động, giúp rượu bung tỏa hương thơm. Tiếp xúc với oxy trong thời gian ngắn cũng giúp làm mềm tannin, phần nào làm dịu vị chát gắt của một số dòng vang đỏ “trẻ”. Thời gian để rượu vang “thở” với decanter là khoảng từ 15 phút cho đến 2 tiếng (đối với các loại rượu vang đỏ đậm đà).
Dùng decanter để làm mềm tannin trong rượu vang đỏ
Các dòng rượu vang đỏ lâu năm thường có lớp cặn hình thành từ quá trình lên men và lão hoá, gây ảnh hưởng đến trải nghiệm vị giác. Quá trình decanting (rót rượu từ chai sang decanter) giúp lọc bỏ cặn rượu, để lại phần rượu trong và khiến người uống cảm nhận hương vị từng giọt vang một cách tinh tế.
Việc trưng bày hay phục vụ rượu với decanter là một phần của văn hóa thưởng thức rượu vang. Màu sắc rượu được thể hiện rõ qua decanter, giúp người uống đánh giá rượu một cách toàn diện và có trải nghiệm thưởng thức trọn vẹn hơn. Do đó decanter luôn là phụ kiện rượu vang mà bất cứ người sành vang nào cũng cần có.
Các mẫu decanter sang trọng
Với chất liệu trong suốt, kiểu dáng thanh lịch, decanter đem lại cho bàn tiệc rượu vang sự chỉn chu, sang trọng. Do đó đây là vật dụng không thể thiếu tại các khách sạn, nhà hàng phục vụ rượu vang.
Ngoài yếu tố thẩm mỹ như kiểu dáng, chất liệu, decanter còn được phân loại để phục vụ các loại vang đỏ khác nhau.
Các dòng vang đỏ đậm đà (làm từ nho Cabernet Sauvignon, Tempranillo, Petit Sirah, Monastrell,...) cần dùng decanter có đáy bầu, rộng để tăng diện tích tiếp xúc giữa rượu với oxy.
Rượu vang đỏ medium-bodied, nồng độ cồn trung bình (thường làm từ nho Merlot, Barbera, Dolcetto, Sangiovese,...) nên đựng trong decanter kích cỡ trung bình để rượu không bị oxy hoá quá nhanh.
Rượu vang đỏ light-bodied, hương vị tươi trẻ, nhẹ nhàng (làm từ nho Pinot Noir, Gamay,...) thường được đựng trong decanter có dung tích trung bình hoặc nhỏ, có thể làm lạnh bình trước khi rót rượu vào để giữ hương thơm tươi mát của rượu.
Lời khuyên từ chuyên gia Rượu Ngon: Nếu mới bắt đầu sử dụng decanter, bạn không cần sở hữu nhiều mẫu bình khác nhau. Một chiếc decanter có đáy rộng, dung tích khoảng 1.000ml là lựa chọn linh hoạt nhất, phù hợp với phần lớn các dòng vang đỏ phổ biến như Cabernet Sauvignon, Merlot, Shiraz hay Sangiovese.
Decanter là vật dụng giúp bạn thưởng thức rượu vang đúng cách và trọn vẹn nhất, đặc biệt là những chai vang đỏ đậm đà, lắng cặn do được ủ lâu năm. Bạn có thể sử dụng decanter để lọc cặn rượu vang bằng cách sau:
Cách lọc cặn vang đỏ lâu năm với decanter
Bước 1: Đặt chai rượu vang đỏ theo phương thẳng đứng hoàn toàn trong vòng từ vài giờ đến 24 giờ trước khi diễn ra bữa tiệc để toàn bộ cặn rượu lắng hẳn xuống phần đáy chai.
Bước 2: Khi tiến hành rót rượu từ chai sang bình, hãy đặt một ngọn nến hoặc bất cứ nguồn sáng ổn định nào bạn có ngay phía dưới vị trí cổ chai rượu để phục vụ việc quan sát dòng chảy bên trong.
Bước 3: Nghiêng chai rượu và rót với tốc độ vừa phải, đều đặn liên tục cho đến khi bạn nhìn thấy các hạt cặn nhỏ bắt đầu xuất hiện ở phần cổ chai thủy tinh thì ngay lập tức dừng thao tác rót.
Bước 4: Để phần rượu tinh khiết vừa gạn được nằm yên tĩnh và diễn ra quá trình oxy hóa chậm bên trong bình với khoảng thời gian từ 15 phút đến 2 tiếng tùy thuộc vào đặc tính của từng loại rượu.
Cho rượu vang thở (decanting) là bước quan trọng giúp rượu tiếp xúc với oxy, từ đó làm mềm tannin và mở rộng tầng hương vị. Tuy nhiên, nếu kéo dài thời gian thở quá mức cần thiết, quá trình này có thể gây tác dụng ngược, làm suy giảm chất lượng và phá vỡ cấu trúc vốn có của rượu.
Khi tiếp xúc với không khí quá lâu, các hợp chất hương thơm dễ bay hơi trong rượu sẽ dần biến mất. Những nốt hương trái cây tươi mát, hoa cỏ thanh lịch vốn tạo nên sức hấp dẫn của rượu vang có thể trở nên nhạt nhòa hoặc biến mất hoàn toàn. Thay vào đó, người thưởng thức chỉ còn cảm nhận được mùi cồn hoặc những mùi hương kém dễ chịu.
Oxy hóa là quá trình cần thiết ở mức độ vừa phải, nhưng khi vượt quá ngưỡng phù hợp, rượu sẽ bắt đầu xuống cấp. Hương vị trở nên thiếu cân bằng, mất đi độ tươi mát và chiều sâu vốn có. Trong trường hợp nghiêm trọng, rượu có thể xuất hiện mùi chua gắt tương tự giấm do quá trình oxy hóa diễn ra quá mạnh.
Rượu vang bị oxy hóa do để thở quá lâu trong bình Decanter
Những chai vang lâu năm thường có cấu trúc tinh tế và rất nhạy cảm với oxy. Chỉ cần tiếp xúc với không khí quá lâu, các tầng hương vị phức hợp được tích lũy qua nhiều năm có thể nhanh chóng biến mất. Kết quả là rượu trở nên nhạt nhòa và đánh mất giá trị thưởng thức vốn có.
Mỗi dòng rượu vang sẽ có thời gian thở khác nhau tùy thuộc vào cấu trúc và độ tuổi của rượu:
Lời khuyên từ chuyên gia Rượu Ngon: Để đạt được hiệu quả tốt nhất, nên sử dụng bình decanter có phần thân rộng nhằm tăng diện tích tiếp xúc giữa rượu và oxy. Đồng thời, hãy nếm thử rượu định kỳ sau mỗi 10-15 phút để theo dõi sự thay đổi hương vị và xác định thời điểm rượu đạt trạng thái cân bằng lý tưởng.
Vì decanter thường xuyên tiếp xúc với rượu vang đỏ, cần được làm sạch ngay sau khi sử dụng:
Vệ sinh bình thở rượu vang với dụng cụ chuyên dụng
Làm sạch cặn: Sử dụng nước ấm pha giấm để ngâm bình, hoặc dùng các dụng cụ chuyên dụng như bi làm sạch decanter (cho bi và nước ấm vào bình và lắc) hoặc chổi rửa bình.
Làm khô: Làm khô decanter bằng cách úp ngược trên các giá treo bình (nếu có), hoặc dùng khăn chuyên dụng (khăn microfiber) để lau khô mà không để lại sợi vải.
Tránh: Không dùng chất tẩy rửa chén bát thông thường hoặc vật dụng nhọn, cứng để chà rửa.
Việc tìm kiếm một đơn vị phân phối uy tín giữa thị trường phụ kiện rượu vang thật giả lẫn lộn là yếu tố quyết định để bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng và sở hữu những sản phẩm xứng đáng với giá trị đầu tư. Showroom của Rượu Ngon tự hào là điểm đến tin cậy hàng đầu của giới sành vang tại Việt Nam.
Cách tốt nhất để nhận biết là bạn hãy tiến hành thử nếm rượu một lượng nhỏ sau mỗi 15 đến 30 phút nằm trong bình gạn. Rượu vang khi đạt trạng thái lý tưởng sẽ không còn cảm giác bị cồn xộc lên mũi, cấu trúc tannin trở nên mềm mại, vị chát gắt ban đầu dịu đi và thay vào đó là sự xuất hiện rõ nét của các tầng hương hoa quả phức hợp.
Có, nếu thao tác lắc nhẹ bình theo vòng xoáy một cách uyển chuyển là kỹ thuật được khuyến khích đối với các dòng vang đỏ trẻ tuổi nhằm kích thích các phân tử hương thơm chuyển động. Tuy nhiên, bạn tuyệt đối không được lắc mạnh hoặc đảo đầu bình đối với các dòng vang đỏ lâu năm, vì hành vi này sẽ làm xáo trộn lớp cặn mịn đã được gạn lọc, khiến rượu bị đục và làm giảm trải nghiệm vị giác.
Bạn có thể lưu trữ rượu vang qua đêm trong bình Decanter, nhưng chỉ khi bình được đậy kín và thời gian bảo quản không quá 1-2 ngày. Nếu để hở quá lâu, rượu sẽ bị oxy hóa, làm suy giảm hương thơm, mất đi độ tươi và ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng thưởng thức.
Nếu bạn đang tìm kiếm một giải pháp tối ưu để nâng tầm hương vị cho bộ sưu tập vang của gia đình mình, hãy khám phá ngay bộ sưu tập Decanter và phụ kiện rượu vang chính hãng tại Rượu Ngon. Hãy liên hệ ngay với đội ngũ chuyên gia của chúng tôi qua số hotline 091 179 1979 để nhận được sự tư vấn chuyên sâu phù hợp với nhu cầu và tận hưởng đặc quyền miễn phí giao hàng toàn quốc ngay hôm nay!